یکی از رخدادهای مهم، شوک انرژی به اروپاست حتی حالا که وابستگی به روسیه را تا حد امکان کاهش دادهاند. طبق گزارش صندوق بینالمللی پول، جنگ اوکراین امنیت انرژی اروپا را بهطور جدی مختل کرده و کشورهایی که وابستگی بیشتری به گاز روسیه داشتند، با افت تولید و فشار قیمتی مواجه شدند. در این وضعیت، اگر جنگ در زمستان گسترش یابد، اروپا مجبور میشود دوباره گاز و نفت را از بازارهای رقابتیتر و گرانتر تأمین کند که این منجر به افزایش هزینه انرژی برای صنایع، کاهش رقابتپذیری تولید و احتمال بازگشت تورم انرژیمحور خواهد شد. این را نیز باید در نظر گرفت که اروپا امروز کمتر از 10درصد گازش را از روسیه میگیرد، اما جایگزینها گرانتر و ناپایدارترند؛ پس شوک انرژی دوباره ممکن است.
موضوع بعد اینست که هزینههای جنگ، بودجه اروپا را له میکند. طبق گزارش مشترک بانک جهانی، اتحادیه اروپا و سازمان ملل، هزینههای جنگ اوکراین برای اروپا بهشدت بالا رفته و فشار مالی بیسابقه ایجاد کرده است که افزایش ۵۰٪ هزینههای دفاعی و جهش بدهی دولتها از ۱۲ به ۱۵ تریلیون یورو تنها بخشی از آنهاست. بنابراین اگر جنگ گسترش یابد، اروپا مجبور میشود هزینههای دفاعی و حمایتی را دوباره افزایش دهد که همین موضوع سبب کسری بودجه بیشتر، فشار مالیاتی و کاهش سرمایهگذاری در بخشهای غیرنظامی میشود.
یکی دیگر از تبعات گسترش جنگ، ضربه مجدد به زنجیره تأمین اروپاست. گسترش جنگ به خارج از اوکراین حمله به زیرساختهای انرژی، حملونقل و صنایع در منطقه را محتمل میکند. طبق گزارش Nature، جنگ فعلی همین حالا هم باعث اختلال گسترده در بخشهای انرژی، حملونقل و کشاورزی شده و اثراتش در مناطق مختلف اروپا متفاوت بوده است. با این حال، اگر دامنه جنگ بزرگتر شود، مسیرهای دریایی و زمینی اروپا ناامن میشوند، هزینه بیمه و حملونقل بالا میرود و صنایع وابسته به واردات مواد اولیه دچار اختلال میشوند و در نهایت اروپا وارد یک دوره جدید بیثباتی صنعتی میشود.
تورم و رکود همزمان، سناریوی خطرناک دیگر پوتین برای زمستان اروپاست. طبق گزارش الجزیره، شوک انرژی ناشی از جنگ باعث شد تورم اروپا در سال اول جنگ به ۹٪ برسد و صنایع با هزینههای بیسابقه مواجه شوند. اگر جنگ گسترش یابد، اروپا با ترکیب خطرناک تورم انرژی، رکود صنعتی، افزایش هزینههای دفاعی و صدالبته فشار اجتماعی ناشی از گرانی مواجه خواهد شد که بیرون آمدن از آن بسیار سخت است.
در پایان باید اذعان کرد گرچه اروپا از شرایط 2022 درس بزرگی گرفته، ولی حمله احتمالی پوتین و گسترش جنگ به فراتر از مرزهای اوکراین میتواند همهچیز را به نقطه بحران برساند.
منبع: روزنامه تماشاگران امروز